KGK Finansal Tablo Örnekleri Format Niteliğinde midir?

KGK Finansal Tablo Örnekleri Format Niteliğinde midir?

Tarih: 27 Kasım 2013 | Vergi Günceli,


TTK’nin yürürlüğe girmesi ile birlikte, işletmelerin, Kamu Gözetimi, Muhasebe Standartları Kurumu (KGK) tarafından yayınlanan Türkiye Muhasebe Standartlarına göre düzenlenmesi esası benimsenmiştir.  KGK’ya işletmeler itibariyle farklı standartlar belirleme yetkisi de verilmiştir.

13/1/2011 tarihli 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa tabi gerçek ve tüzel kişilerden TMS’ye göre münferit ve konsolide finansal tablolarını düzenleyecek olanlar “Türkiye Muhasebe Standartlarının Uygulama Kapsamının Belirlenmesine İlişkin Kurul Kararı” ile belirlenmiştir. Buna göre,

– Kamu yararını ilgilendiren kuruluşlar (KAYİK) ile

– Bağımsız denetime tabi olan şirketlerin

Türkiye Muhasebe Standartlarına (TMS) göre finansal tablo düzenlemesi zorunluluğu getirilmiştir.

Bilindiği gibi, finans kuruluşları hariç 2004 yılından bu yana ülkemizde tüm işletmelerin Tekdüzen Muhasebe Sistemi Uygulama Tebliği ile belirlenen Tekdüzen Muhasebe Sistemine (TDMS) finansal tablo düzenlemeleri zorunludur. TDMS, üç temel özelliği, muhasebe ilkeleri, finansal tablo formatları ve tekdüzen muhasebe sistemidir. TDMS, açıklamalardan daha çok finansal tablo kalemlerinin raporlanmasına yönelmiştir. Sistemin temel amacı, finansal tablolar arasında uyumun sağlanmasıdır.

Yeni TTK ile finansal raporlama konusunda yeni bir sayfa açılmaktadır. Artık raporlamada, çağdaş normlara uygun olarak gerçeğe uygun sunuş esası benimsenmiştir. İşletmeler, TMS’na uygun olarak raporlama yapmakla zorunlu tutulmaktadırlar. TMS 1 Finansal Tabloların Sunuluşu Standardı, finansal raporlama esaslarını belirlemektedir. TMS 1’e göre finansal tablolar için bir format belirlenmemekte, sadece, asgari olarak açıklanması gerekli kalemler sıralanmaktadır. İşletmelerin, ana prensipler dahilinde kendi tablolarını oluşturmaları esastır.

KGK, kapsamı içerisindeki işletmelerin, kullanımı için, “Finansal Tablo Örnekleri ve Kullanım Rehberi”nin yayınlamıştır. Rehberin amacı, şirketlerin finansal tablolar aracılığıyla ilgililere sunduğu bilgilerin gerçeğe ve ihtiyaca uygunluğunu, karşılaştırılabilirliğini, doğrulanabilirliğini ve anlaşılabilirliğini arttırmak, finansal tablolarının yeknesak olmasını sağlamak ve denetimini kolaylaştırmak olarak belirtilmiştir.

KGK sadece finansal tablo örnekleri oluşturmuştur. İşletmeler için bir hesap planı  öngörmemektedir. İşletmeler, TDMS esaslarına  göre düzenledikleri finansal tabloları, muhasebe sistemi dışında TMS esaslarına göre çevireceklerdir. Kayıtlardan çıkan vergi esaslı tablolardan, TMS esaslarına göre düzenlenen finansal tablolara geçiş için yapılan kayıtların saklanması zorunludur. KGK bunun için, ticari defterlerden ayrı olarak kayıt yapılmasını ve bunların TTK esaslarına göre saklanmasını ve ibrazını öngörmektedir. Sermaye Piyasası Kurulu, geçiş kayıtları için “Sermaye Piyasası Muhasebe Defteri” tutulmasını istemektedir.

KGK finansal tablo örnekleri bir format değildir. Format koymak zaten TMS 1’in özüne aykırıdır. Tablolar sadece bir örnek niteliğindedir. İşletmeler, finansal tablo kullanıcıların bilgi ihtiyacına göre, önemlilik düzeyini dikkate alarak finansal tablolarını düzenlemek durumundadırlar. Finansal tablolara ek kalemler ilave edebilirler ve/veya alt toplamlar alabilirler. Aynı zamanda örneklerde yer alan bazı kalemleri de tablodan çıkarabilirler.

Örneğin, TMS 1’e göre özkaynak kalemlerinden açıklanması gerekli olan kalem sadece, “ödenmiş sermaye ve sermaye yedekleri” kalemidir. Eğer tablo konsolide olursa, bu kaleme “azınlık payları” da eklenir. KGK örneklerinde ise TDMS alışkanlığına paralel olarak; özkaynaklar aşağıdaki gösterildiği üzere çok detaylı olarak yer almaktadır.

Ana Ortaklığa Ait Özkaynaklar
– Ödenmiş Sermaye
– Geri Alınmış Paylar (-)
– Karşılıklı İştirak Sermaye Düzeltmesi (-)
– Paylara İlişkin Primler
– Kâr veya Zararda Yeniden Sınıflandırılmayacak Birikmiş Diğer Kapsamlı Gelirler veya Giderler
– Kâr veya Zararda Yeniden Sınıflandırılacak Birikmiş Diğer Kapsamlı Gelirler veya Giderler
– Kârdan Ayrılan Kısıtlanmış Yedekler
– Geçmiş Yıllar Kârları/Zararları
– Dönem Net Kârı/Zararı
Kontrol Gücü Olmayan Paylar
TOPLAM ÖZKAYNAKLAR

Tabloların birer format gibi algılanması ve tüm işletmelerin bu örneklere göre raporlama yapmaları, TMS’lerin amaçlarına tamamen aykırıdır. Finansal tablolara bir kontrol çizelgesi (checklist) mantığıyla yaklaşılmamalıdır. Önemlilik ilkesi, önemli bilgileri almayı gerektirirken, önemsiz olanların da hem tablodan hem de dipnotlardan çıkarılmasını öngörür. Aksi durumda, hazırlanan tablolar kullanıcıya yarar sağlamaktan çok zarar verecek, tabloların ülke içinde yeknesak olması sağlanırken, uluslararası geçerliliği zedelenecektir.

Şirketlerin, standartlarının özünü esas alarak, hareket etmeleri, KGK tarafından verilen tabloları sadece örnek olarak ele almaları ve kendi gerçeğe uygun sunuluşlarını  sağlayacak tabloları oluşturmaları standartlar açısından bir zorunluluktur.

Paylaş


Okuma Önerisi

2013 Yılında Ücretler ve Ücret Dışındaki Diğer Gelirlere Uygulanacak Gelir Vergisi Tarifesi

E-bülten

Bizden haberder olmak için lütfen kaydolun.